Światowy Dzień Jaskry – Portal PR - 24PR




Światowy Dzień Jaskry

16.03.2010 Kategoria: zdrowie. Autor: ipis

Światowy Dzień Jaskry obchodzony corocznie 12 marca jest okazją do przypomnienia o chorobie, która rokrocznie pozbawia wzroku miliony ludzi na całym świecie oraz zwrócenia uwagi, jak ważne są regularne badania u lekarzy okulistów.

Czym jest jaskra?
Według naukowej definicji, opracowanej przez Europejskie Towarzystwo Jaskrowe (European Glaucoma Society, EGS) – jaskra (właściwie: jaskra pierwotna otwartego kąta) to grupa przewlekłych, postępujących neuropatii nerwu wzrokowego. Wspólną ich cechą są charakterystyczne zmiany w strukturze tarczy nerwu wzrokowego oraz warstwy włókien nerwowych siatkówki, przy braku innych chorób oczu i anomalii wrodzonych. Powyższym zmianom towarzyszy postępująca utrata komórek zwojowych siatkówki oraz ubytki w polu widzenia pacjenta. Tyle teorii naukowej, w praktyce w oku chorego występuje efekt tzw. brudnych szyb w samochodzie. Pojawiają się ciemne plamki, znacznie zmniejsza zdolność widzenia.

Jaskra jako problem społeczny
Według danych światowych na jaskrę cierpi 70 milionów ludzi1. Szacuje się, że w przeciągu 10 lat, w związku ze starzeniem się społeczeństw, liczba ta zwiększy się do 80 milionów2. Co znaczy, że co roku milion nowych osób zapadnie na tę chorobę. W Polsce problem dotyczy ok. 700 tysięcy osób, z czego leczy się niespełna 65 tysięcy. Jaskra, będąc chorobą nerwu wzrokowego, przez długi czas rozwija się całkowicie bezobjawowo. Nie powoduje bólu ani żadnych odczuwalnych niedogodnień, przez co może ją przeoczyć nawet lekarz. Podstawowym problemem leczenia jaskry jest zwykle zbyt późno postawione rozpoznanie. Najczęściej wykrywana jest przypadkowo i na zaawansowanym etapie rozwoju. Około 50% chorych podejmuje leczenie dopiero w chwili, gdy dochodzi do znacznej i nieodwracalnej utraty widzenia3,4.

Jaskra została uznana przez Światową Organizację Zdrowia (World Health Organization, WHO) za chorobę społeczną, stanowiąc jedną z głównych i najczęstszych przyczyn ślepoty w krajach gospodarczo i cywilizacyjnie rozwiniętych5. Szacuje się, że 7 milionów niewidomych w tych krajach straciło wzrok z powodu jaskry.
W Polsce, według danych Polskiego Związku Niewidomych ok. 18-20% osób z utratą wzroku to ofiary jaskry. Zdaniem lekarzy specjalistów rosnąca liczba osób, którym nieodwracalnie grozi ślepota z powodu jaskry, wynika przede wszystkim z braku odpowiedniej wiedzy na temat tej choroby i niedostatecznego uświadomienia społeczeństwu zagrożenia.

Profilaktyka i leczenie
Współcześnie jasrę leczyć można farmakologicznie, laserowo i chirurgicznie. Wybór metody, zakresu i intensywności leczenia zależy, według Europejskiego Towarzystwa Jaskrowego, od stadium zaawansowania choroby (czyli stopnia ubytku pola widzenia) w momencie rozpoznania, poziomu ciśnienia wewnątrzgałkowego oraz przewidywanej długości życia pacjenta. Kluczowym dla procesu leczenia jest określenie tempa progresji jaskry, czyli szybkości, z jaką rozwija się uszkodzenie. Jest ono różne u każdego chorego i tylko regularne, długofalowe badania pozwalają je określić.
Celem leczenia jaskry powinno być niedopuszczenie do rozwinięcia się ubytków w polu widzenia, które utrudnią lub uniemożliwią codzienne funkcjonowanie. Dlatego tak ważną rolę odgrywa edukacja zdrowotna, rozwijanie świadomości czynników ryzyka i badania profilaktyczne. Ze strony okulistów kluczowe jest uważne badanie dna oka i nerwu wzrokowego przy każdej, nawet rutynowej wizycie. Ten element bywa niestety czasami pomijany.

Światowy Dzień Jaskry

Światowy Dzień Jaskry to wspólna inicjatywa Światowego Towarzystwa Jaskrowego
(World Glaucoma Association, WGA) oraz Światowego Stowarzyszenia Chorych na Jaskrę (World Glaucoma Patient Association, WGPA), której celem jest uświadomienie ludziom powszechności tego problemu i zachęcenie do podjęcia działań zapobiegających utracie wzroku. W Polsce opiekę nad tą inicjatywą objęło Polskie Towarzystwo Okulistyczne.

„Po raz trzeci angażując się w organizację Światowego Dnia Jaskry, chcemy podkreślić, że problem cały czas jest aktualny i nie możemy go lekceważyć. Tylko poprzez propagowanie pozytywnych wzorców i budowanie świadomości społeczeństwa w dziedzinie profilaktyki możemy skutecznie przeciwstawić się rozwojowi tej choroby. Dzięki regularnym badaniom okulistycznym jesteśmy w stanie wcześnie rozpoznać jaskrę i skutecznie powstrzymać jej postęp.” – powiedział prof. dr hab. med. Jerzy Szaflik, Prezes Polskiego Towarzystwa Okulistycznego, Konsultant Krajowy ds. Okulistyki.

„Pamiętajmy, że jaskra dotyka ludzi w każdym wieku. Oczywiście istnieją dodatkowe czynniki, które sprzyjają jej rozwojowi, takie jak występowanie jaskry w rodzinie czy choroby układu krążenia. Jednak jedyną metodą skutecznego jej zapobiegania są regularne, specjalistyczne badania oczu, wykonywane u osób z grupy ryzyka przynajmniej raz do roku.” – dodał prof. Szaflik.

„Nierozpoznana i nieleczona jaskra nieuchronnie prowadzi do całkowitej, nieodwracalnej ślepoty. Rozwijająca się choroba przez bardzo długi okres pozostaje niezauważalna. Ubytki w polu widzenia są bardzo delikatne, a ostrość wzroku długo utrzymuje się prawidłowa. Często dopiero całkowita ślepota jednego oka jest przyczyną wizyty chorego u okulisty. Dlatego należy aktywnie poszukiwać jaskry i nie czekać z jej rozpoznaniem, aż pojawią się objawy zauważalne przez chorego. Dla skutecznej walki z tym problemem, potrzebne jest zaangażowanie lekarzy pierwszego kontaktu, którzy poprzez wczesne rozpoznanie mogą zapobiec dalszemu rozwojowi choroby” – podsumował profesor Jerzy Szaflik.

Jak uchronić się przed jaskrą?
Bardzo ważne dla profilaktyki jest sprawdzenie u specjalisty, czy należy się do grupy podwyższonego ryzyka jaskry. Podstawowe czynniki ryzyka są następujące:

– Zaawansowany wiek (zwłaszcza po 45. roku życia)
– Wysokie ciśnienie śródgałkowe (wewnątrz oka)
– Dziedziczność – przypadki jaskry w rodzinie
– Przodkowie pochodzenia azjatyckiego lub afrykańskiego
– Krótkowzroczność
– Wysokie ciśnienie tętnicze krwi
– Zespół naczynioskurczowy (zimne stopy, dłonie, niskie ciśnienie krwi, migreny)

Każdy, a szczególnie osoby znajdujące się w grupie ryzyka, powinny regularnie robić badanie oczu uwzględniające:

– Mierzenie ciśnienia śródgałkowego oka
– Badanie nerwu wzrokowego
– Badanie pola widzenia
– Pomiar grubości rogówki
– Ocenę budowy przedniego odcinka oka

Więcej informacji udzielają:

Dr n. med. Anna M. Ambroziak
Dr n. med. Anna Zaleska-Żmijewska

Samodzielny Publiczny Kliniczny Szpital Okulistyczny w Warszawie
Katedra i Klinika Okulistyki II Wydziału Lekarskiego Warszawskiego
Uniwersytetu Medycznego
tel.: (22) 618 63 53

Podobne wpisy:







Wszelkie prawa do portalu w rozumieniu ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych zastrzeżone są na rzecz MERKON GROUP CEZARY KRAJEWSKI i odpowiednio na rzecz współpracujących podmiotów i nie mogą być rozpowszechniane w całości bądź w części (także kanały RSS) bez uprzedniej pisemnej ich zgody.